ModernizmFigür ve gündelik yaşam

Sarı, Siyah, Mavi, Kırmızı ve Grili Eşkenar Dörtgen Kompozisyon

Özgün adı: Lozenge Composition with Yellow, Black, Blue, Red, and Gray

Piet Mondrian · 1921 · Modernizm · Art Institute of Chicago

Sarı, Siyah, Mavi, Kırmızı ve Grili Eşkenar Dörtgen Kompozisyon, Piet Mondrian tarafından 1921 tarihinde üretilmiş, Art Institute of Chicago koleksiyonunda yer alan bir figür ve gündelik yaşam eseridir. Özgün adı “Lozenge Composition with Yellow, Black, Blue, Red, and Gray” olan çalışma oil on canvas bilgisiyle kayıtlıdır.

Art Institute of Chicago. CC0 / Public Domain.

Eser rehberi

Sarı, Siyah, Mavi, Kırmızı ve Grili Eşkenar Dörtgen Kompozisyon nasıl okunur?

Eserde ne görüyoruz?

Kare tuval köşesi üzerine döndürülerek eşkenar dörtgen biçiminde asılır; beyaz alanı yatay ve dikey siyah çizgiler ile sarı, mavi, kırmızı ve gri renk blokları keser. Art Institute, Mondrian’ın “lozenge” düzeninde kareyi döndürdüğünü ve siyah çizgilerin kesintili biçimde çerçevenin dışına devam ediyormuş hissi yarattığını açıklar. 1921 tarihli eser, sanatçının De Stijl çevresinde geliştirdiği temel dikey-yatay ve ana renk ilişkilerini alışılmadık bir taşıyıcı yönüyle birleştirir.

Kareyi köşesi üzerine çeviren ‘lozenge’ düzeni

Lozenge Composition with Yellow, Black, Blue, Red, and Gray’ın temel yeniliklerinden biri tuvalin kendisinin yönüdür. Art Institute, kare biçimli yüzeyin köşesi üzerine çevrilerek elmas veya eşkenar dörtgen görünümü kazandığını belirtir. Bunun üzerine Mondrian yatay ve dikey siyah çizgiler yerleştirir; çizgiler normal duvar eksenine göre eğik görünen taşıyıcı üzerinde yine birbirlerine doksan dereceyle bağlanır. Böylece resim aynı anda hem durağan geometrik sistem hem de çevreye doğru açılan dinamik bir nesne etkisi verir. Müze siyah çizgilerin bazı noktalarda çerçeve tarafından kesilerek kompozisyonun görünür sınırın ötesine devam ettiği izlenimini güçlendirdiğini açıklar. Bu etki kaynaklıdır; çizgileri belirli nesnelerin şematik temsili saymak ise sanatçının soyut düzenine aykırı olur.

Ana renkler ve beyaz alan arasında denge

Kompozisyon geniş beyaz alanlarla küçük sarı, mavi, kırmızı ve gri bölümler arasında kuruludur. Siyah çizgiler bu renk bloklarını sınırlar fakat her alanı kapalı bir kutuya dönüştürmez; bazı çizgiler tuval kenarında kesilir. Art Institute, eseri Mondrian’ın sarı, siyah, mavi, kırmızı ve griyi kullanan 1921 tarihli modernist çalışması olarak kaydeder. Renklerin dağılımı eşit değildir: küçük doygun bloklar geniş nötr yüzeye karşı güçlü ağırlık kazanır. Bu dengeyi “kırmızı şu duyguyu, mavi bunu simgeler” gibi bir sözlükle açıklamak için müze kaydı destek sunmaz. Daha güvenli okuma, Mondrian’ın sınırlı renk paleti, dikey-yatay çizgiler ve asimetrik alan ölçüleri aracılığıyla temsilî nesne kullanmadan görsel denge kurduğu yönündedir.

Çerçeveyi aşma hissi ve açık kompozisyon

Art Institute’un açıklaması, siyah çizgilerin tuval kenarlarında kesilmesini özellikle önemli görür. Bu kesilmeler izleyiciye geometrik yapının fiziksel eşkenar dörtgenin dışında da devam edebileceğini düşündürür. Böylece çerçeve kompozisyonu kapatan son sınır olmaktan kısmen çıkar. Mondrian’ın 1921’de kullandığı bu yöntem, basit görünen birkaç çizgi ve renk alanı arasında çok dikkatli oran ilişkileri yaratır. Resmi yalnız dekoratif desen olarak görmek, çizgilerin uzunluğu, kesintisi ve renk bloklarının asimetrik ağırlığını gözden kaçırır. Öte yandan kompozisyonun “sonsuzluğu kesin simgelediği” gibi metafizik bir hüküm müze kaydı olmadan aşırı olur. Kaynakla uyumlu ifade, kenarda kesilen çizgilerin görsel süreklilik ve çerçeve dışına açılma hissi oluşturduğudur.

Tarih, teknik ve dönem

Art Institute of Chicago kaydı eseri 1921 olarak tarihler ve tekniğini “oil on canvas” şeklinde verir. Ortak Sanat kaydı eseri Modernizm ve Modern dönem bağlamında sınıflandırır.

Neden bu seçkide?

Sarı, Siyah, Mavi, Kırmızı ve Grili Eşkenar Dörtgen Kompozisyon, Piet Mondrian ve Modernizm arasındaki ilişkiyi açık koleksiyon görseli, kaynak bağlantısı ve lisans bilgisiyle birlikte incelemeye izin verdiği için seçkiye alındı.

Kaynak ve lisans

Art Institute of Chicago

Bu kayıt Art Institute of Chicago API üzerinden derlendi. Görsel ve metadata için kaynak notu: Art Institute of Chicago, Open Access. Lisans: CC0 / Public Domain.

Art Institute of Chicago — eser kaydı Ek resmi kaynak — api.artic.edu Görsel kaynağı

Sarı, Siyah, Mavi, Kırmızı ve Grili Eşkenar Dörtgen Kompozisyon hakkında sık sorulanlar

Mondrian’ın ‘lozenge’ kompozisyonu ne demektir?

Art Institute, kare tuvalin köşesi üzerine döndürülerek eşkenar dörtgen gibi asıldığını açıklar. “Lozenge” düzeni, normal kare yüzeyi farklı yönlendirirken içteki yatay ve dikey çizgilerin ilişkisini korur.

Resimde hangi renkler kullanılır?

Başlık ve müze kaydı sarı, siyah, mavi, kırmızı ve griyi açıkça belirtir; geniş beyaz alanlar da kompozisyonun temel parçasıdır. Renkler farklı büyüklükte bloklar halinde siyah çizgilerle dengelenir.

Siyah çizgiler neden kenarda kesiliyor?

Art Institute, çizgilerin çerçeve tarafından kesilmesinin kompozisyonun fiziksel sınırın ötesine devam ediyormuş hissi yarattığını belirtir. Bu açık uçlu süreklilik eserin temel ve belgelenmiş biçimsel özelliklerinden biridir.

Benzer keşif

Bu esere yakın kayıtlar

Modernizm1913