Şirket Kurduktan Sonra Yapılacaklar: İlk 90 Gün

Hangi kayıtlar otomatik, hangileri sizde?

Kuruluşta bazı bildirimler sizin yerinize yapılır. Ticaret sicili müdürlüğü, şirketin işe başlamasını vergi dairesine bildirir (VUK 153 ve 168). Aynı bildirim SGK’ya işyeri bildirgesi verilmiş sayılır; sicil bunu en geç on gün içinde Kuruma iletir (5510 md. 11). Limited şirket ortaklarının sigortalılık bildirimi de tescili yapan kuruluş tarafından yapılır (5510 md. 8).

Sizde kalanlar: Dijital Vergi Dairesi ve e-tebligat erişimi, e-Arşiv ve e-Defter başvurusu, banka hesabı, her çalışan için işe giriş bildirgesi, beyannameler, sözleşmeler ve KVKK. Otomatik bildirimlerin gerçekten yapıldığını ilk hafta e-Devlet ve Dijital Vergi Dairesi üzerinden kontrol edin.

e-Tebligat ve UETS: iki ayrı elektronik adres mi?

Evet, iki ayrı sistem var. Vergi idaresinin tebligatları için VUK 107/A’daki elektronik tebligat sistemi kullanılır; kurumlar vergisi mükellefleri bu sistemi kullanmak zorundadır. Mahkeme, icra ve diğer kamu kurumlarının tebligatları için ise 7201 sayılı Tebligat Kanunu’nun 7/a maddesi, tüm özel hukuk tüzel kişilerine tebligatın elektronik yolla yapılmasını zorunlu tutar. Bu tebligatlar PTT’nin işlettiği Ulusal Elektronik Tebligat Sistemi (UETS) üzerinden yürür.

7201 md. 7/a’ya göre elektronik tebligat, adrese ulaştığı tarihi izleyen beşinci günün sonunda yapılmış sayılır. Yani kimse kutuyu açmasa da süreler işler. İki kutuyu da düzenli kontrol edecek bir kişi belirleyin ve bildirimleri e-postanıza yönlendirin.

Kayıtlı elektronik posta (KEP) ise ayrı bir araçtır. TTK 18/3’e göre tacirler arasında temerrüt, fesih ve sözleşmeden dönme ihbar ve ihtarları noter, taahhütlü mektup, telgraf ya da güvenli e-imzalı KEP ile yapılır. Karşı tarafa hızlı ihtar göndermek için bir KEP adresi edinmek pratiktir.

e-Fatura, e-Arşiv, e-Defter: yeni şirket hangisine ne zaman geçer?

e-Arşiv Fatura: 509 Sıra No.lu VUK Genel Tebliğinin güncel metnine göre, e-Arşiv uygulamasına dahil olmayan mükelleflerin faturaları 1 Ocak 2026’dan itibaren tutarına bakılmaksızın e-Arşiv Fatura olarak düzenlenir. Bilanço esasına göre defter tutan limited ve anonim şirketler için bu, ilk faturanın elektronik olması demektir.

e-Defter: GİB’in e-Defter bilgi notuna göre 1 Ocak 2025’ten itibaren yeni işe başlayıp bilanço esasına göre defter tutacak olanlar, işe başlama tarihinden itibaren e-Defter uygulamasına dahil olmak zorundadır.

e-Fatura: Brüt satış hasılatı 2022 veya sonraki hesap dönemlerinde 3 milyon TL’yi aşan mükellefler, izleyen yılın yedinci ayı başından itibaren e-Fatura’ya geçer. İnternet üzerinden mal veya hizmet satanlarda bu eşik 500 bin TL’dir. Bazı faaliyetlerde (örneğin komisyoncu veya tüccar olarak sebze-meyve ticareti) işe başlama tarihinden itibaren üç ay içinde geçiş gerekir. Faaliyetinizin hangi gruba girdiğini mali müşavirinizle tebliğin tam listesinden kontrol edin.

Vergi takvimi: ilk beyannameler ne zaman?

GİB’in Beyanname Verme ve Ödeme Süreleri tablosuna göre: KDV beyannamesi vergilendirme dönemini izleyen ayın 28’inci günü, Muhtasar ve Prim Hizmet Beyannamesi izleyen ayın 26’ncı günü saat 23.59’a kadar verilir. Geçici vergi beyannameleri 17 Mayıs, 17 Ağustos, 17 Kasım ve 17 Şubat’ta verilir; 2025 takvim yılından itibaren dördüncü dönem için de beyanname verilir. Yıllık kurumlar vergisi beyannamesi, hesap döneminin kapandığı ayı izleyen dördüncü ayın birinci gününden son gününe kadar verilir.

Ödemeler de kural olarak beyanname süresi içinde yapılır. Son gün resmî tatile denk geldiğinde süre değişebilir; her ay GİB vergi takvimini kontrol edin ve tarihleri şirket takviminize ekleyin.

Ticari defterler: açılış onayı gerekir mi?

TTK 64/3’e göre anonim ve limited şirketlerin ticaret siciline tescili sırasında defterlerin açılış onayı ticaret sicili müdürlüğünce yapılır. Defterler elektronik ortamda tutuluyorsa açılışta ve yevmiye defteri ile yönetim kurulu karar defterinin kapanışında noter veya sicil onayı aranmaz.

Pay defteri, genel kurul toplantı ve müzakere defteri ile yönetim kurulu (limited şirkette müdürler) karar defteri de ticari defterdir (TTK 64/4). Hangi defterin elektronik, hangisinin fiziki tutulacağını ilk ay mali müşavirinizle netleştirin; fiziki defterlerin izleyen yıllardaki onay tarihlerini takvime yazın.

Banka, sermaye ve şirket parası

İlk ayın en pratik işi şirket hesabını açmak ve tüm tahsilat ile ödemeleri buradan yapmaktır. Şirket ve ortak paralarını baştan ayırmak, mali müşavirinizin kayıtlarını ve yıl sonu kapanışını sadeleştirir; ortakların şirketten aldığı ya da şirkete koyduğu her tutarı yazılı bir dayanağa bağlayın.

Limited şirkette sermayenin dörtte birinin tescilden önce ödenmesi şartı uygulanmaz (TTK 585). Pay bedellerinin ödenmesine anonim şirket hükümleri kıyasen uygulanır; anonim şirkette kalan tutar tescili izleyen 24 ay içinde ödenir (TTK 344). Ödeme takvimini şirket sözleşmenizle birlikte okuyun.

İlk çalışanı işe almadan önce SGK

İşe giriş bildirgesi, kural olarak sigortalılık başlamadan önce verilir (5510 md. 8). Kuruma ilk kez işyeri bildirgesi verilen işyerlerinde, ilk sigortalı çalıştırılmaya başlanılan tarihten itibaren bir ay içinde işe başlayanlar için bildirge bu bir aylık sürenin sonuna kadar verilebilir. İnşaat, balıkçılık ve tarım işyerlerinde ise en geç çalışmaya başlatıldığı gün verilir.

Bildirgeyi süresinde vermemenin bedeli, 5510 md. 102’ye göre her sigortalı için asgari ücret tutarında idari para cezasıdır; bildirgenin hiç verilmediği denetim, mahkeme kararı veya kamu kurumlarından gelen bilgiyle anlaşılırsa ceza her sigortalı için asgari ücretin iki katıdır. Şube açarken veya adres değiştirirken de işyeri bildirgesi süreleri ayrıca işler; bunları SGK e-Bildirge üzerinden takip edin.

Sözleşmeler ve belgelerdeki zorunlu bilgiler

İlk 90 günde yazılı hale getirilecek metinler: ortaklar arasında kararların ve çıkışın nasıl olacağını anlatan bir ortaklık sözleşmesi, müşteri teklif ve hizmet sözleşmesi şablonu, gizlilik sözleşmesi, iş sözleşmeleri ve serbest çalışanlarla yapılan işlerde ortaya çıkan çalışmaların şirkete devrini netleştiren hükümler. Bu metinleri avukatınıza kendi işinize göre hazırlatın.

TTK 39’a göre tescil edilen ticaret unvanı işletmenin görülebilir bir yerine yazılır; ticari mektuplarda ve kayıtların dayandığı belgelerde sicil numarası, ticaret unvanı ve işletme merkezi gösterilir. Teklif, sözleşme, e-posta imzası ve web sitenizdeki künyeyi buna göre düzenleyin. Bağımsız denetime tabi sermaye şirketleri ayrıca tescilden itibaren üç ay içinde bir internet sitesi açmakla yükümlüdür (TTK 1524); bu yükümlülük denetime tabi olmayan şirketlere uygulanmaz.

KVKK: VERBİS kaydı gerekir mi?

6698 sayılı Kanun’un 16. maddesi, kişisel veri işleyenlerin veri işlemeye başlamadan önce Veri Sorumluları Siciline (VERBİS) kaydolmasını ister ve Kurula istisna getirme yetkisi verir. Kurulun 2025/1572 sayılı kararına göre yıllık çalışan sayısı 50’den az ve yıllık mali bilanço toplamı 100 milyon TL’den az olan, ana faaliyeti özel nitelikli kişisel veri işlemek olmayan veri sorumluları kayıttan istisnadır. Ana faaliyeti özel nitelikli veri işlemek olanlarda eşikler 10 çalışan ve 10 milyon TL’dir.

İstisna, Kanunun diğer yükümlülüklerini kaldırmaz. Müşteri, çalışan ve web sitesi ziyaretçisinden veri topluyorsanız aydınlatma metni hazırlamanız gerekir (6698 md. 10). Web sitenizdeki formlar, çerezler ve e-bülten listesi için bu metni ilk 90 günde yayımlayın; eşiklerin güncel halini KVKK duyurusundan kontrol edin.

Marka: ticaret unvanı markayı korur mu?

Ticaret unvanı tescili ile marka tescili ayrı kayıtlardır. Ürün veya hizmetinizi bir adla satacaksanız, o adın TÜRKPATENT’te sizin sınıflarınızda başkası adına kayıtlı olup olmadığını araştırın ve başvurunuzu Nice sınıflandırmasına göre hangi mal ve hizmetleri kapsayacağını seçerek yapın.

6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu’nun 23. maddesine göre tescilli markanın koruma süresi başvuru tarihinden itibaren on yıldır ve onar yıllık dönemlerle yenilenir. Yenileme, sürenin bitiminden önceki altı ay içinde yapılır; kaçırılırsa ek ücretle altı ay daha süre vardır. Başvuru ve araştırma ücretlerini TÜRKPATENT sayfasından kontrol edin.

Sigorta, alan adı ve kurumsal e-posta

Sigorta ihtiyacı işe göre değişir: işyeri ve ekipman, mesleki sorumluluk, ürün sorumluluğu ya da siber risk sigortası. İlk ay en az iki sigortacıdan teklif alıp hangi riskin şirketi gerçekten durdurabileceğine göre karar verin.

Alan adınızı ve kurumsal e-postanızı bir çalışanın ya da ajansın kişisel hesabına değil, şirketin hesabına kaydedin; yönetici erişimini en az iki kişide tutun. Web sitenizin ilk sürümü için Küçük İşletme Web Sitesi rehberi, hangi sayfalarla başlayacağınızı adım adım anlatır.

Mali müşavir nasıl seçilir?

Yeni bir şirkette mali müşavir, ilk 90 günün büyük kısmını sizinle birlikte yürütür. Görüşmede şunları sorun: e-Arşiv, e-Defter ve mali mühür kurulumunu kim yapacak? SGK işe giriş ve aylık bildirimler ücrete dahil mi? Aylık ücret hangi belge ve çalışan sayısına kadar geçerli? Beyanname ve tahakkukları size ne zaman, hangi kanaldan iletecek? Destek ve teşvik başvurularında hangi belgeleri hazırlayabilir?

Anlaşmayı yazılı yapın, kapsamı ve teslim tarihlerini yazın. Meslek mensubunun ruhsatını ve oda kaydını TÜRMOB ve bağlı odalar üzerinden doğrulayın. Şirketin şifre ve e-imza erişimlerinin yalnızca müşavirde kalmamasına dikkat edin.

Kuruluştan sonra destek arıyorsanız KOSGEB destekleri ve Startup Hibe ve Destek Haritası rehberleri hangi programın size uyduğunu gösterir. Program şartlarını başvurmadan önce resmî çağrı metninden okuyun.

Kısa cevaplar

Vergi levhası asılmak zorunda mı? VUK’taki asma şartı 6111 sayılı Kanunla kaldırıldı; sermaye şirketleri levhayı her yıl Mayıs ayının son gününe kadar almakla yükümlüdür (VUK md. 5). Levhanın nasıl alınacağını mali müşavirinize sorun.

Çalışanım yoksa SGK ile işim var mı? Limited şirket ortakları 4/1-b kapsamında sigortalı sayılır; bu kaydın açıldığını ve prim borcunun nasıl takip edileceğini mali müşavirinizle kontrol edin.

Şahıs işletmesinde ne değişir? İşe başlama bildirimi işe başlama tarihinden itibaren on gün içinde kişinin kendisi, avukatı veya mali müşaviri tarafından yapılır (VUK 168); e-Arşiv geçiş tarihleri de defter türüne göre farklıdır.